Pavlov’un köpek deneyleri, psikolojideki en önemli kavramlardan birinin keşfedilmesinde kritik bir rol oynadı: Klasik koşullanma .

Tamamen tesadüfen olmasına rağmen, Pavlov’un ünlü deneyleri, öğrenmenin nasıl gerçekleştiğine dair anlayışımız ve davranış psikolojisi okulunun gelişimi üzerinde büyük bir etkiye sahipti. Klasik koşullanma bazen Pavlovcu koşullanma olarak da adlandırılır.

Pavlov’un Köpeği: Bir Arka Plan

Köpeklerde sindirim tepkisi üzerine yapılan deneyler, psikolojideki en önemli keşiflerden birine nasıl yol açtı? Ivan Pavlov, sindirim süreçlerini inceleyen çalışmaları nedeniyle 1904 Nobel Ödülü’nü kazanan ünlü bir Rus fizyologdu.

Pavlov, köpeklerde sindirimi incelerken ilginç bir olaya dikkat çekti: Köpek denekleri odaya bir asistan girdiğinde salya salgılamaya başlıyordu.

Klasik koşullanma kavramı, giriş seviyesindeki her psikoloji öğrencisi tarafından incelenir, bu nedenle bu fenomeni ilk fark eden adamın bir psikolog olmadığını öğrenmek şaşırtıcı olabilir.

Pavlov ve yardımcıları, sindirim araştırmalarında çeşitli yenilebilir ve yenilebilir olmayan maddeleri tanıtacak ve bu maddelerin ürettiği tükürük üretimini ölçeceklerdi.

Salivasyonun refleksif bir süreç olduğunu belirtti. Belirli bir uyarana yanıt olarak otomatik olarak gerçekleşir ve bilinçli kontrol altında değildir.

Ancak Pavlov, köpeklerin genellikle yiyecek ve koku olmadığında salya salgılamaya başladığını kaydetti. Bu tükürük tepkisinin otomatik, fizyolojik bir süreçten kaynaklanmadığını hemen fark etti. ¹

Pavlov’un Klasik Koşullanma Teorisi

Pavlov, gözlemlerine dayanarak, tükürüğün öğrenilmiş bir tepki olduğunu öne sürdü. Pavlov’un köpek denekleri, araştırma görevlilerinin, hayvanların yiyecek sunumuyla ilişkilendirmeye başladıkları beyaz laboratuvar önlüklerinin görünümüne tepki veriyordu.

Koşulsuz bir refleks olan yiyeceğin sunumuna tükürük tepkisinin aksine, yiyecek beklentisine tükürük salgılaması koşullu bir reflekstir.

Pavlov daha sonra bu koşullu tepkilerin tam olarak nasıl öğrenildiğini veya edinildiğini araştırmaya odaklandı. Bir dizi deneyde, önceden nötr olan bir uyarana koşullu bir tepki vermeye başladı.

Koşulsuz uyarıcı veya doğal ve otomatik olarak bir tepki uyandıran uyarıcı olarak yiyeceği kullanmayı seçti . Nötr uyarıcı olarak bir metronomun sesi seçildi.

Köpekler önce metronomun tik tak sesine maruz bırakılır, ardından hemen mama verilirdi.

Birkaç şartlandırma denemesinden sonra Pavlov, köpeklerin metronomu duyduktan sonra salyalarının akmaya başladığını fark etti. Pavlov sonuçlar hakkında “Kendi başına nötr olan bir uyaran, doğuştan gelen beslenme refleksinin eyleminin üzerine bindirildi,” diye yazdı.

“Birleşik stimülasyonun birkaç tekrarından sonra, metronom seslerinin tükürük salgısını uyarma özelliğini kazandığını gözlemledik.”

Başka bir deyişle, daha önce nötr olan uyaran (metronom), daha sonra koşullu bir tepkiyi (salivasyon) tetikleyen koşullu bir uyaran olarak bilinen şey haline geldi .

Gözden geçirmek için, Pavlov’un teorisinde kullanılan bazı temel bileşenler şunlardır: ²

• Koşullu uyaran : Bu, eğitimden sonra nötr uyaranın dönüştüğü şeydir (yani, metronom, Pavlov köpekleri buna yanıt vermeleri için eğittikten sonra koşullu uyarandı)
• Koşulsuz uyaran : Otomatik bir tepki üreten bir uyaran (yani, köpeklerin otomatik olarak tükürük salgılamasına neden olduğu için yiyecek koşulsuz uyarandı)
• Koşullu yanıt (koşullu refleks) : Daha önce nötr bir uyarana öğrenilmiş bir yanıt (yani, tükürük metronom için koşullu bir yanıttı)
• Koşulsuz tepki (koşulsuz refleks) : Otomatik olan bir yanıt (yani, köpeğin salyası, yiyeceğe koşulsuz bir tepkidir)

Pavlov’un Araştırmasının Etkisi

Pavlov’un klasik koşullanma keşfi, psikoloji tarihindeki en önemli keşiflerden biri olmaya devam ediyor.

Davranış psikolojisi haline gelecek olan şeyin temelini oluşturmanın yanı sıra , klasik şartlandırma süreci günümüzde davranış değişikliği ve zihinsel sağlık tedavisi de dahil olmak üzere çok sayıda uygulama için önemini koruyor.

Klasik koşullanma ilkeleri aşağıdaki zihinsel sağlık bozukluklarını tedavi etmek için kullanılır: ³

• Endişe
• Depresyon
• Obsesif kompulsif bozukluk (OKB)
• Panik atak ve panik bozukluk
• fobiler
• Madde kullanım bozuklukları

Örneğin, kaçınma terapisi adı verilen belirli bir tedavi türü, kaygısı veya belirli bir fobisi olan kişilere yardımcı olmak için koşullu tepkiler kullanır.

Bir terapist, bir kişinin korku nesnesiyle kademeli olarak yüzleşmesine yardımcı olurken, aynı zamanda ortaya çıkan herhangi bir korku tepkisini yönetmesine de yardımcı olur. Yavaş yavaş, kişi nesneye nötr bir tepki oluşturacaktır. ⁴

Amerika Psikoloji Derneği. Maruz bırakma tedavisi nedir?

Pavlov’un çalışması, klasik şartlandırma ilkelerinin tat isteksizliklerine nasıl uygulanacağına dair araştırmalara da ilham verdi . İlkeler, çakalların evcil hayvanları avlamasını önlemek ve belirli bir yiyeceğe karşı bir tiksinti yaratmak için koşulsuz bir tepkiyle (yemeği yedikten sonra olumsuz sonuçlar) eşleştirilmiş nötr uyaran (bir tür yiyecek yemek) kullanmak için kullanılmıştır . ⁵

Diğer klasik koşullanma biçimlerinden farklı olarak, bu tür koşullanma, bir ilişkinin oluşması için birden fazla eşleşme gerektirmez. Aslında, tat tiksintileri genellikle tek bir eşleştirmeden sonra ortaya çıkar. Çiftçiler, sürülerini korumak için bu tür klasik koşullandırmayı iyi bir şekilde kullanmanın yollarını bulmuşlardır.

Bir örnekte, ciddi mide bulantısına neden olan bir ilaç koyun etine enjekte edildi. Zehirli eti yedikten sonra çakallar koyun sürülerine saldırmak yerine onlardan kaçındı.