Travmatik beyin hasarı (TBH) vücut dışından gelen bir kuvvet karşısında santral sinir sisteminde geçici veya daimi nörolojik fonksiyon bozukluğu oluşmasıdır. Fiziksel kayıplar, bilişsel ve davranışsal, psikolojik ve sosyal problemler gelişebilmesi ve daha çok genç verimli çağda oluşması nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunudur.

Travmatik beyin hasarı genellikle şu kategorilere ayrılır:

1. Hafif Travmatik Beyin Hasarı (HTBH): Bu tür hasar genellikle geçici bellek kaybı, baş ağrısı, baş dönmesi, konsantrasyon sorunları ve hafif bilinç kaybı gibi semptomlarla karakterizedir. Çoğu zaman, bu tür bir hasarın etkileri zamanla düzelir.
2. Orta Şiddetli Travmatik Beyin Hasarı: Bu tür hasar, daha ciddi semptomlara yol açabilir, ancak genellikle tamamen iyileşebilir. Bilinç kaybı, kusma, baş ağrısı, koordinasyon kaybı ve uzun süreli bellek problemleri bu tür bir hasarın belirtileri olabilir.
3. Şiddetli Travmatik Beyin Hasarı: Bu durumda, genellikle kalıcı ve ciddi sonuçlar ortaya çıkar. Uzun süreli bilinç kaybı, felç, ciddi bilişsel sorunlar ve diğer nörolojik sorunlar bu tür hasarın belirtileri arasında yer alabilir. Kişinin yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir ve uzun süreli rehabilitasyon ve destek gerektirebilir.

TBH Rehabilitasyonu

TBH’den sonra, işlevin geri dönüşü fiziksel yeniden entegrasyonla sınırlı değildir, aynı zamanda sosyal, duygusal, toplum ve mesleki alanlarda yeniden entegrasyonu da içerir. Orta ve ağır TBH olan hastaların
eşlik eden yaralanmaları, ikincil komplikasyonları ve aktif katılımları gerektiğinden rehabilitasyon doktoru tarafından yönetilen rehabilitasyon profesyonellerinden oluşan disiplinler arası bir ekip için ihtiyaç vardır.

TBH rehabilitasyonu ekibinde, bir rehabilitasyon uzmanının ve disiplinler arası bir rehabilitasyon modeli içinde yatan hasta süresince nörodavranışsal değerlendirme, yönetim ve izlemeye rehberlik eden eğitimli bir klinik psikoloğun varlığını içerir.

TBH rehabilitasyonu genellikle 2 aşamadan oluşur. Özel bir beyin hasarı ünitesine geçmeden önce akut, beyin cerrahisi ve erken rehabilitasyon aşamasını da içeren yatarak tedavi aşaması 1 ile3 ay arasında sürebilir. Ayaktan tedavi veya toplum rehabilitasyon aşaması hastanın yaşına, yaralanma ciddiyetine ve rezidüel sakatlığa bağlı olarak 1 ile 2 yıl sürebilir.

Orta ya da şiddetli derecede fiziksel, bilişsel ve / veya davranış bozukluğu olanlar için yatarak tedavi yönetimi gereklidir. Rehabilitasyon ekibinin odağı, TBH ile ilgili nörolojik ve fonksiyonel bozukluklar ve spesifik fonksiyonel hedeflere ve sonucun seri izlenmesine dayalı kişiselleştirilmiş bir programın geliştirilmesine yönelik kapsamlı bir değerlendirmedir.

Toplumsal rehabilitasyon taburculuk sonrası başlar. Hastalar, evde bağımsızlık ve topluma yeniden entegrasyon konusunda daha fazla eğitimden, ayakta tedavi programı aracılığıyla veya hastaların sağlık profesyonellerinin gözetimi altında büyük ölçüde kendi kendine idare ettikleri geçici bir yaşam birimi aracılığıyla yararlanabilir. TBH’li bir kişinin azami bağımsızlığa dönmesine yardım etmek bir hastanın, tedavi ekibinin ve ailenin özel katılımını gerektirir. kullanılabilirliği bir hastanın bu hizmetlerden yararlanma yeteneğini sınırlayabilir.

Mesleki değerlendirme ve rehabilitasyon, sürüş eğitimi, görsel mekansal bozuklukların düzeltilmesi ve bilgisayar destekli bilişsel rehabilitasyon için sanal gerçeklik eğitimi, TBH mağdurlarının ihtiyaçlarını karşılamak için gerekli olabilir. Travma sonrası kronik baş ağrıları, servikojenik baş ağrıları veya ortopedik veya periferik sinir yaralanmaları olanlar için ağrı yönetimi kliniklerine ihtiyaç duyulabilir. Bakım verenlere baş etme ve uzun süreli psikolojik veya akran desteği ile bakım verenlere veya bağımsız yaşama dönemeyen hastaların eşlerine yönelik destek hizmetleri bakım veren desteği veya gönüllü gruplar tarafından sağlanabilir.